rodospress.com

Ψυχρολουσία στην Τουρκία από την απόφαση των ΗΠΑ. Οργισμένες αντιδράσεις στην Άγκυρα που υποστηρίζει πως δέχεται μαθήματα ιστορίας.

Επί τρεις δεκαετίες το θέμα της αναγνώρισης της Γενοκτονίας των Αρμενίων απασχολούσε τους προέδρους των ΗΠΑ αλλά κανείς δεν προχωρούσε στο επόμενο βήμα κυρίως λόγω του γεωστρατηγικού ρόλου που είχε η Τουρκία στην ανατολική Μεσόγειο και την Μ. Ανατολή.

Ο Τζο Μπάιντεν το είχε υποσχεθεί προεκλογικά και το τόλμησε παρά τις προσπάθειες της Άγκυρας που έριξε στο τραπέζι όλα τα διπλωματικά της όπλα για να το αποτρέψει. "Πρέπει να λάβουμε υπόψη τα ιστορικά γεγονότα. Ο πρόεδρος Μπάιντεν θέλει πραγματικά να προωθήσει τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε όλο τον κόσμο και να εργαστεί για να διασφαλιστεί ότι τέτοιες θηριωδίες δεν θα επαναληφθούν", τόνισε αξιωματούχος του Λευκού Οίκου.

Τι έχει αλλάξει όμως στην εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ και ο Αμερικανός πρόεδρος προχώρησε σε αυτή την ιστορική απόφαση; Αναλυτές εκτιμούν πως ο Ταγίπ Ερντογάν πληρώνει τους S-400 για τους οποίους του έχουν ήδη επιβληθεί κυρώσεις από την Ουάσιγκτον. Και επίσης τις συνεχείς προκλήσεις της Άγκυρας εναντίον χωρών – μελών του ΝΑΤΟ που έκανε με τις "πλάτες" του Ντόναλντ Τράμπ, με τον οποίο διατηρούσε προσωπικές σχέσεις.

Αρθρογράφοι σε Αμερικανικά έντυπα, όπως στους NYT, υποστηρίζουν πως η αναγνώριση της γενοκτονίας των Αρμενίων ήταν ισχυρό χτύπημα των ΗΠΑ στην Άγκυρα. Το χαρακτηρίζουν ως "ένα ηθικό ράπισμα στον Ταγίπ Ερντογάν", καθώς όπως αναφέρεται στο άρθρο, η άρνηση της γενοκτονίας είναι "βαθιά ριζωμένη" τουρκική κοινωνία. Αξίζει να σημειωθεί πως πριν από μόλις λίγα 24ωρα η Ουάσιγκτον είχε αποπέμψει οριστικά την Τουρκία από το πρόγραμμα των μαχητικών αεροσκαφών F-35

Μπαϊλντισμένοι οι Τούρκοι
Στην Άγκυρα επικρατεί οργή εναντίον της απόφασης του Αμερικανού προέδρου να αναγνωρίσει την γενοκτονία των Αρμενίων με τον Ταγίπ Ερντογάν να κατηγορεί τις ΗΠΑ πως παρεμβαίνουν σε υποθέσεις της Τουρκίας. Κανείς δεν εκμεταλλεύεται το γεγονός ότι οι συζητήσεις – οι οποίες θα έπρεπε να διεξάγονται από ιστορικούς – πολιτικοποιούνται από τρίτους και γίνονται ένα μέσο παρέμβασης στη χώρα μας", ανέφερε χαρακτηριστικά.

Στο άκουσμα της ανακοίνωσης του Τζο Μπάιντεν ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου ανάρτησε στο Τwitter: "Οι λέξεις δεν μπορούν να αλλάξουν ή να ξαναγράψουν τη ιστορία. Δεν θα δεχτούμε μαθήματα από κανέναν για την ιστορία μας". Στην ανακοίνωση του το Τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών καλεί τον πρόεδρο των ΗΠΑ να διορθώσει το ιστορικό λάθος. "Αυτή η δήλωση των ΗΠΑ, που διαστρεβλώνει τα ιστορικά γεγονότα, δεν θα γίνει ποτέ αποδεκτή στη συνείδηση του τουρκικού λαού και θα ανοίξει μια βαθιά πληγή που υπονομεύει την αμοιβαία εμπιστοσύνη και τη φιλία μας".

Στο ίδιο κλίμα και ο στενός συνεργάτης του Τούρκου Προέδρου Ιμπραήμ Καλίν "Εμείς συμβουλεύουμε τον Αμερικανό πρόεδρο να κοιτάξει το παρελθόν και το παρόν" της ίδιας του της χώρας, πρόσθεσε ο εκπρόσωπος του Τούρκου προέδρου.

Η κρίσιμη Σύνοδος του ΝΑΤΟ
Η επόμενη μέρα στις σχέσεις μεταξύ ΗΠΑ και Τουρκίας δεν είναι ίδιες. Το ρήγμα ανάμεσα στις δύο χώρες αρχίζει να βαθαίνει. Ο Τζο Μπάιντεν από την ημέρα που εγκαταστάθηκε στον Λευκό Οίκο έστειλε ξεκάθαρα μηνύματα προς τον Ταγίπ Ερντογάν πως θα πρέπει να συμμορφωθεί με τους κανόνες που διέπουν τις χώρες που μετέχουν στο ΝΑΤΟ.

Σαφώς η Ουάσιγκτον δεν επιθυμεί να σταματήσει να συνεργάζεται με την Άγκυρα, την οποία εξακολουθεί να θεωρεί "έναν κρίσιμο σύμμαχο στο ΝΑΤΟ", όπως τόνιζε χθες αξιωματούχος του Λευκού Οίκου, ωστόσο ο Αμερικανός πρόεδρος με τις κινήσεις του επανατοποθέτησε τις "κόκκινες" γραμμές μεταξύ των δύο χωρών που είχαν "ξεθωριάσει" επί προεδρίας Ντόναλντ Τράμπ.

Μετά τις τελευταίες εξελίξεις η σύνοδος του ΝΑΤΟ στις 14 Ιουνίου χαρακτηρίζεται ιδιαιτέρως κρίσιμη καθώς όπως έχει ανακοινωθεί θα πραγματοποιηθεί η πρώτη συνάντηση του Τζο Μπάιντεν με τον Ταγίπ Ερντογάν.

Η Σύνοδος της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας που θα πραγματοποιηθεί στις Βρυξέλλες ενδεχομένως να έχει και έντονο ελληνικό ενδιαφέρον καθώς θεωρείται πιθανό να υπάρξει τετ α τετ του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ταγίπ Ερντογάν, ενώ δεν αποκλείεται ο πρωθυπουργός να έχει συνάντηση και με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, αν και ο Τζο Μπάιντεν έχει προσκαλέσει τον Κυριάκο Μητσοτάκη στον Λευκό Οίκο.